JPK_ST_KR - co to jest, kogo dotyczy i jak się przygotować?
Kolejna zmiana w raportowaniu podatkowym jest faktem. Po KSeF przyszedł czas na JPK_CIT, a wraz z nim nowy obowiązek - JPK_ST_KR, czyli jednolity plik kontrolny dla ewidencji środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych. Dla wielu firm to oznacza konieczność przeniesienia tej ewidencji z narzędzi typu Excel do programu komputerowego. Poniżej wyjaśniamy, czym dokładnie jest ten obowiązek, kogo i kiedy dotyczy oraz co trzeba zrobić, żeby się do niego rzetelnie przygotować.
Czym jest JPK_ST_KR?
JPK_CIT to ustandaryzowany plik w formacie XML, stanowiący nowe narzędzie raportowania danych z ksiąg rachunkowych przesyłanych do urzędu skarbowego. Składa się z dwóch odrębnych struktur:
- JPK_KR_PD - dane z ksiąg rachunkowych i rozliczenia podatku CIT,
- JPK_ST_KR - ewidencja środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych (ŚT i WNiP).
Dane dotyczące środków trwałych muszą zostać zaraportowane zarówno w ujęciu bilansowym, jak i podatkowym. To istotna zmiana jakościowa względem dotychczasowego JPK_KR, który był przesyłany wyłącznie na żądanie organów podatkowych.
Ważna zasada: nawet jeśli firma nie posiada żadnych środków trwałych, plik JPK_ST_KR musi zostać złożony jako integralny element pakietu JPK_CIT - w takim przypadku będzie zawierał wyłącznie puste pola w zakresie wykazu środków trwałych.
Kogo dotyczy obowiązek JPK_ST_KR?
Wdrożenie rozłożono na etapy, uzależniając terminy od wielkości firmy i sposobu rozliczania VAT:
- Od 1 stycznia 2025 r. - podatnicy CIT i spółki niebędące osobami prawnymi, których przychód w poprzednim roku podatkowym przekroczył 50 mln euro, oraz podatkowe grupy kapitałowe (PGK),
- Od 1 stycznia 2026 r. - pozostali podatnicy CIT, spółki niebędące osobami prawnymi oraz podatnicy PIT prowadzący księgi rachunkowe, zobowiązani do przesyłania plików JPK_V7M,
- Od 1 stycznia 2027 r. - pozostali podatnicy CIT i spółki niebędące osobami prawnymi, a także pozostali podatnicy PIT prowadzący księgi rachunkowe, w tym składający JPK_V7K.
Dodatkowo najmniejsi podatnicy prowadzący księgę przychodów i rozchodów oraz korzystający z ryczałtu będą podlegać od 2026 roku nowej, uproszczonej strukturze JPK_ST.
Ważne: JPK_ST_KR za 2025 rok został odroczony. Na mocy rozporządzenia Ministra Finansów z 13 grudnia 2024 roku podatnicy CIT zostali zwolnieni z obowiązku przesłania struktury JPK_ST_KR za rok podatkowy rozpoczynający się po 31 grudnia 2024 roku, a przed 1 stycznia 2026 roku. W praktyce oznacza to, że:
- największe firmy i PGK w 2026 roku wraz z zeznaniem CIT za 2025 rok przesyłają tylko plik JPK_KR_PD,
- JPK_ST_KR za rok 2025 został odroczony o rok,
- zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów z 16 lutego 2026 roku pierwsze pliki JPK_KR_PD należy złożyć do 31 lipca 2026 roku (nie do 31 marca, jak pierwotnie zakładano).
Odroczenie nie zwalnia jednak z obowiązku gromadzenia danych. Choć obowiązek przesyłania pliku JPK_ST_KR dotyczy dopiero roku podatkowego 2026, to już w 2025 roku wszystkie objęte nim podmioty powinny rozpocząć gromadzenie danych zgodnych z nowymi wymaganiami - raporty będą obejmować wszystkie pozycje z ewidencji, również te dodane w 2025 roku.
Co konkretnie musi zawierać ewidencja środków trwałych?
Nowe przepisy znacząco rozszerzają zakres wymaganych danych w stosunku do dotychczasowej ewidencji. Od lat podatkowych rozpoczynających się po 31 grudnia 2025 roku zakres obowiązkowych informacji obejmuje m.in.:
- numery identyfikacyjne kontrahentów,
- numery faktur w KSeF,
- rodzaj kwoty,
- typ różnicy między wynikiem bilansowym a podatkowym,
- daty nabycia i przyjęcia środka trwałego do używania,
- symbol KŚT oraz parametry amortyzacji.
Warto pamiętać, że prowadzenie ewidencji w arkuszu Excel nie będzie wystarczające - Excel nie generuje pliku XML zgodnego z wymaganiami Ministerstwa Finansów. Pozwoli jedynie na stworzenie własnego arkusza z danymi majątkowymi, ale nie umożliwi wygenerowania i wysyłki wymaganego pliku.
Jak przygotować się do JPK_ST_KR - plan działania
Przygotowanie do nowych obowiązków warto rozłożyć na konkretne kroki:
- Analiza statusu firmy - ustal, od kiedy dokładnie obowiązek Cię dotyczy, sprawdź formę opodatkowania, poziom przychodów oraz sposób rozliczania VAT,
- Weryfikacja oprogramowania - sprawdź, czy obecny system finansowo-księgowy obsługuje nowe struktury JPK i generuje plik XML zgodny z wymaganiami MF,
- Inwentaryzacja środków trwałych - uzupełnij brakujące numery inwentarzowe, zweryfikuj tabele amortyzacyjne, sprawdź czy wszystkie ŚT i WNiP figurują w ewidencji z wymaganymi atrybutami,
- Szkolenie zespołu księgowego - zaplanuj szkolenia z nowych obowiązków i zasad raportowania elektronicznego,
- Audyt danych - przeprowadź audyt kompletności danych księgowych przed pierwszą wysyłką.
Zwolnienie z JPK_ST_KR na 2025 rok to dobry moment na spokojne wdrożenie. Nie oznacza ono jednak zwolnienia z obowiązku prowadzenia samej ewidencji - nadal trzeba ją mieć i gromadzić dane, jedynie plik XML za ten rok nie musi być wysyłany.
Podsumowanie - terminy w pigułce
Obowiązek raportowania JPK_CIT wchodzi stopniowo - sprawdź, kiedy dotyczy Twojej firmy:
- Największe firmy (przychód >50 mln euro) i podatkowe grupy kapitałowe:
JPK_KR_PD za 2025 rok - termin do 31 lipca 2026
JPK_ST_KR za 2026 rok - termin do końca marca 2027 - Pozostałe firmy CIT i PIT składające JPK_V7M:
JPK_KR_PD i JPK_ST_KR za 2026 rok - termin do końca marca 2027 - Firmy składające JPK_V7K i pozostałe podmioty:
JPK_KR_PD i JPK_ST_KR za 2027 rok - termin do końca marca 2028
Niezależnie od terminu, który Cię obowiązuje - przygotowania warto zacząć już teraz. Dostosowanie ewidencji środków trwałych i oprogramowania księgowego wymaga czasu, a błędy w danych wykryte w ostatniej chwili potrafią kosztować znacznie więcej niż wcześniejsze wdrożenie.
